Zilverkaars (black cohosh), wetenschappelijk bekend als Cimicifuga racemosa, is een kruidachtige plant met een lange geschiedenis van traditioneel medicinaal gebruik.
Als je al in je menopauzale jaren zit en begint met het ervaren van enkele onaangename symptomen, heb je wellicht al gehoord over de effectiviteit ervan bij het verlichten van deze symptomen.
In dit artikel duiken we in de veelzijdige wereld van deze opmerkelijke plant. We bekijken de eigenschappen, de mogelijke voordelen voor vrouwen tijdens de menopauze, de beste manieren om het in te nemen, en alles wat je verder moet weten– zodat je kunt beslissen of zilverkaars echt iets voor jou is.
Wat is Zilverkaars?
Zilverkaars is een bloeiende plant die oorspronkelijk uit Noord-Amerika komt en al sinds de 19e eeuw wordt gebruikt in de kruidengeneeskunde. Het wordt ook wel wandluiskruid, wandluiswortel, zwarte slangenwortel, ratelkruid, macrotys en reumakruid genoemd.1-2 Voor medicinale doeleinden worden met name de gedroogde wortel en wortelstok gebruikt.3
Van oudsher wordt het in de Chinese en westerse kruidentraditie gebruikt om pijn te verminderen en het zenuwstelsel te kalmeren.4 Tegenwoordig wordt het nog steeds als supplement gebruikt, vooral vanwege de effectiviteit bij het verlichten van menopauzale klachten bij vrouwen.
Voordelen van Zilverkaars tijdens de Menopauze
Vermindert Opvliegers
In een onderzoek onder 80 postmenopauzale vrouwen met opvliegers bleek dat deelnemers die 8 weken lang 20 mg zilverkaars kregen, minder en significant lichtere opvliegers hadden en ook een betere kwaliteit van leven rapporteerden dan voordat ze het supplement begonnen te gebruiken.5
Vergelijkbare bevindingen kwamen naar voren in een ander onderzoek onder 120 vrouwen met menopauzale klachten, waarbij zilverkaarssupplementen na 6 maanden effectiever bleken in het verminderen van opvliegers en nachtelijk zweten dan het gebruik van fluoxetine (Prozac).6-7
Vermindert Andere Symptomen van de Menopauze
Uit een overzicht van meerdere klinische studies naar zilverkaarssupplementen bleek dat het gebruik van zilverkaars in alle beoordeelde studies depressie en angst tijdens de menopauze significant verminderde.8
Daarnaast toonde een gerandomiseerde, dubbelblinde studie onder 48 postmenopauzale vrouwen aan dat zilverkaars de slaapefficiëntie verbeterde en de tijd dat deelnemers na het inslapen wakker lagen, verminderde.9
Zilverkaars - Bijwerkingen
Over het algemeen wordt kortdurend gebruik van zilverkaars als veilig beschouwd, maar het is belangrijk om te weten dat er enkele mogelijke bijwerkingen aan verbonden zijn (meestal mild), waaronder:10
- Maag-darmklachten: zoals misselijkheid, een verstoorde maag of diarree
- Allergische reacties: zoals huiduitslag, jeuk of zwelling (alleen in zeldzame gevallen)
- Hoofdpijn en duizeligheid
- Zorgen om de leverfunctie: sommige zorgverleners raden aan om zilverkaars slechts 6 maanden tot een jaar te gebruiken, vanwege een verhoogd risico op leverschade bij langduriger gebruik.
Aanbevolen Dosering en Gebruik
Voor de behandeling van menopauzale klachten is de aanbevolen dosis 20 mg, in lijn met de dosis die in relevante studies werd gebruikt.5 De meeste merken zilverkaars op de markt bieden ook deze hoeveelheid.
Mogelijke Interacties
Zilverkaars kan een wisselwerking aangaan met bepaalde medicijnen. Hier zijn enkele mogelijke interacties om rekening mee te houden:
- Hormoontherapie (HRT): Zilverkaars beïnvloedt de hormoonspiegels, met name oestrogeen, waardoor het gebruik ervan in combinatie met HRT een opeenstapelend effect kan hebben dat vermeden moet worden.11
- Hormoonregulerende Medicijnen: Het supplement kan interfereren met medicijnen die de hormoonspiegels beïnvloeden, zoals de anticonceptiepil en andere medicijnen voor aandoeningen zoals endometriose of polycysteus-ovariumsyndroom (PCOS).12-14
Tot Slot
Zilverkaars is gunstig voor vrouwen in de menopauzale jaren, aangezien is aangetoond dat het voordelen biedt bij het verlichten van menopauzegerelateerde symptomen, zoals:
- opvliegers,
- angst,
- slaapstoornissen.
Kortdurend gebruik blijkt veilig te zijn. Toch is het raadzaam om een zorgprofessional te raadplegen voordat je met een supplement begint, vooral als je onderliggende medische aandoeningen hebt of andere medicijnen gebruikt.
Referenties:
- Wobser, R. W., & Takov, V. (2023). Black Cohosh. In StatPearls. StatPearls Publishing.
- Foster, S. (1999). Black Cohosh: A Literature Review. herbalgram.web. Retrieved October 31, 2023, from https://www.herbalgram.org/resources/herbalgram/issues/45/table-of-contents/article2659/.
- Leung AY, Foster S. Encyclopedia of Common Natural Ingredients Used in Food, Drugs, and Cosmetics, 2d ed. New York: John Wiley & Sons, 1996, 88-9.
- Kaput, K. (2022, October 20). What Black Cohosh can (and can’t) do for menopause symptoms. Cleveland Clinic. https://health.clevelandclinic.org/what-is-black-cohosh/.
- Mehrpooya, M., Rabiee, S., Larki-Harchegani, A., Fallahian, A. M., Moradi, A., Ataei, S., & Javad, M. T. (2018). A comparative study on the effect of "black cohosh" and "evening primrose oil" on menopausal hot flashes. Journal of education and health promotion, 7, 36. https://doi.org/10.4103/jehp.jehp_81_17.
- Oktem, M., Eroglu, D., Karahan, H. B., Taskintuna, N., Kuscu, E., & Zeyneloglu, H. B. (2007). Black cohosh and fluoxetine in the treatment of postmenopausal symptoms: a prospective, randomized trial. Advances in therapy, 24(2), 448–461. https://doi.org/10.1007/BF02849914.
- Shams, T. (2010). Efficacy of black cohosh-containing preparations on menopausal symptoms: a meta-analysis. Database of Abstracts of Reviews of Effects (DARE): Quality-assessed Reviews - NCBI Bookshelf. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK79338/.
- Geller, S. E., & Studee, L. (2007). Botanical and dietary supplements for mood and anxiety in menopausal women. Menopause (New York, N.Y.), 14(3 Pt 1), 541–549. https://doi.org/10.1097/01.gme.0000236934.43701.c5.
- Jiang, K., Jin, Y., Huang, L., Feng, S., Hou, X., Du, B., Zheng, J., & Li, L. (2015). Black cohosh improves objective sleep in postmenopausal women with sleep disturbance. Climacteric, 18(4), 559–567. https://doi.org/10.3109/13697137.2015.1042450.
- Office of Dietary Supplements - Black Cohosh. (n.d.). https://ods.od.nih.gov/factsheets/BlackCohosh-HealthProfessional/.
- Gao, L., Zheng, T., Xue, W., Wang, Y., Deng, Y., Zuo, H., & Sun, A. (2018). Efficacy and safety evaluation of Cimicifuga foetida extract in menopausal women. Climacteric : the journal of the International Menopause Society, 21(1), 69–74. https://doi.org/10.1080/13697137.2017.1406913.
- Shahin, A. Y., & Mohammed, S. A. (2014). Adding the phytoestrogen Cimicifugae Racemosae to clomiphene induction cycles with timed intercourse in polycystic ovary syndrome improves cycle outcomes and pregnancy rates - a randomized trial. Gynecological endocrinology : the official journal of the International Society of Gynecological Endocrinology, 30(7), 505–510. https://doi.org/10.3109/09513590.2014.895983.
- Shahin, A. Y., Ismail, A. M., Zahran, K. M., & Makhlouf, A. M. (2008). Adding phytoestrogens to clomiphene induction in unexplained infertility patients--a randomized trial. Reproductive biomedicine online, 16(4), 580–588. https://doi.org/10.1016/s1472-6483(10)60465-8.
- Shahin, A. Y., Ismail, A. M., & Shaaban, O. M. (2009). Supplementation of clomiphene citrate cycles with Cimicifuga racemosa or ethinyl oestradiol--a randomized trial. Reproductive biomedicine online, 19(4), 501–507. https://doi.org/10.1016/j.rbmo.2009.06.007.